Page 102 - Demo

6RevolucioniIndustrial n%u00eb Angli. Ilustrimpjes%u00eb e Anglis%u00eb n%u00eb tjetr%u00ebn dhe shkurtoi n%u00eb m%u00ebnyr%u00eb drastike shpenzimet e transportit. Por do t%u00eb ishte lindja e hekurudhave m%u00eb 1830 dhe 1840, ajo q%u00eb do t%u00eb mund%u00ebsonte shp%u00ebrndarjen e shpejt%u00eb t%u00eb materialeve, karakteristik%u00eb e shoq%u00ebrive moderne industriale. Lokomotiva me avull b%u00ebri t%u00eb mundur realizimin e lidhjeve hekurudhore masive. Nd%u00ebrtimi i nj%u00eb linje t%u00eb re mes Liverpulit dhe Man%u00e7esterit, n%u00eb vitin 1830, sh%u00ebnoi fillimin e v%u00ebrtet%u00eb t%u00eb sistemit hekurudhor dhe p%u00ebrfundimin e faz%u00ebs s%u00eb par%u00eb t%u00eb Revolucionit Industrial. Filloi nj%u00eb faz%u00eb e dyt%u00eb e lidhur me revolucionin e mjeteve t%u00eb transportit, q%u00eb p%u00ebr dhjet%u00ebra vite do t%u00eb ndikonte fuqimisht n%u00eb t%u00eb gjith%u00eb bot%u00ebn. Pothuajse n%u00eb nj%u00eb koh%u00eb me lokomotiv%u00ebn, erdh%u00ebn risit%u00eb e transportit ujor. N%u00eb vitin 1807 u shpik anija e par%u00eb me avull. Kalimi i par%u00eb i Atlantikut me nj%u00eb anije me avull u b%u00eb m%u00eb 1819 dhe, nga fundi i shekullit XIX, anija me avull triumfoi plot%u00ebsisht mbi anijen me vela.Pasojat shoq%u00ebrore t%u00eb Revolucionit IndustrialRevolucioni teknologjik dhe ai i organizimit t%u00eb prodhimit u shoq%u00ebruan me pasoja t%u00eb jasht%u00ebzakonshme shoq%u00ebrore. Shum%u00eb shpejt u zhvillua klasa borgjeze dhe lindi proletariati i ri qytetar. Rritja e jasht%u00ebzakonshme e disa qyteteve t%u00eb r%u00ebnd%u00ebsishme industriale ndodhi n%u00eb gjysm%u00ebn e par%u00eb t%u00eb shekullit XIX. Edhe qytet-portet u zhvilluan kryesisht n%u00eb saje t%u00eb tregtis%u00eb, nd%u00ebrsa qendrat e vjetra administrative u rrit%u00ebn n%u00eb var%u00ebsi t%u00eb marrjes nga ana e qeverive t%u00eb m%u00eb shum%u00eb p%u00ebrgjegj%u00ebsive. Rritja e Parisit dhe e Londr%u00ebs gjat%u00eb shekullit XIX, ka t%u00eb b%u00ebj%u00eb kryesisht me rritjen e tregtis%u00eb, leht%u00ebsive bankare dhe me shum%u00ebfishimin e personelit administrativ. P%u00ebr pasoj%u00eb, filloi t%u00eb ndryshoj%u00eb edhe p%u00ebrqindja e popullsis%u00eb qytetare n%u00eb raport me at%u00eb fshatare. N%u00eb vitin 1850, mbi 50% e popullsis%u00eb britanike jetonte n%u00eb qytete. Gjermania e kaloi k%u00ebt%u00eb prag m%u00eb 1900, kurse Franca m%u00eb 1930.Nj%u00eb faktor tjet%u00ebr q%u00eb lidhet me suksesin e Revolucionit Industrial n%u00eb Britanin%u00eb e Madhe, ishte ndikimi n%u00eb rritje i doktrin%u00ebs s%u00eb liberalizmit ekonomik, e cila propozonte lirin%u00eb gjithnj%u00eb n%u00eb rritje t%u00eb prodhuesve, nga kufizimet dhe kontrolli qeveritar. Adam Smith (1723-1790), n%u00eb vepr%u00ebn e tij Wealth of Nations (Pasuria e kombeve), propozoi nj%u00eb %u201csistem t%u00eb liris%u00eb natyrore%u201d, ku Adam Smith 7100